Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından 2025-2029 yıllarını kapsayan Türkiye Yüzyılı Yargı Reformu Strateji Belgesi açıklandı. Adalet Bakanlığı yeni reform sistemi çalışmaları kapsamında 55 bin görüş alırken, 12 bin paydaş anketi yapıldı. 5 amaç, 45 hedef ve 264 faaliyetten oluşan 4. Yargı Reformu Strateji Belgesi’nde hukukun üstünlüğünü esas alan, öngörülebilir ve gecikmeyen bir adalet sistemi vizyonuyla hazırlanan Türkiye Yüzyılı’nın ilk Yargı Reformu Strateji Belgesi, 2025-2029 yıllarını kapsıyor.
HUKUKİ SÜREÇLER ETKİN HALE GETİRİLECEK
Belgede, “kurumsal yapının güçlendirilmesi ve süreçlerin yeniden yapılandırılması, insan kaynakları kapasitesinin güçlendirilmesi, ceza adaleti sisteminin etkinliğinin artırılması, hukuk ve idari yargılama süreçlerinin etkinliğinin artırılması ve adalete erişimin kolaylaştırılması” başlıkları altında 5 amaç yer alıyor.
TEMYİZ VE İSTİNAF İNCELEMELERİ EN GEÇ 6 AY İÇİNDE SONUÇLANDIRILACAK
Yargı Reformu Strateji Belgesi ile birlikte Türkiye Yüzyılı’nda hukukun üstünlüğünü esas alan, demokratik, sivil yeni bir anayasa için çalışmalar yapılacak. Hak ve özgürlüklerin daha etkin korunması için yeni İnsan Hakları Eylem Planı hazırlanacak, ayrıca yeni mahkemeler kurularak faaliyete geçirilecek. Temyiz ve istinaf incelemelerinin en geç 6 ay içerisinde sonuçlandırılması sağlanacak ve bazı uyuşmazlıklar için doğrudan temyiz sistemi getirilecek.
DURUŞMALAR EN FAZLA 2 AY ERTELENEBİLECEK
Açıklanan Strateji Belgesi’nde duruşmaların kesintisiz devamı ilkesine uyulacak ve kanunda gösterilen istisnai hallerde duruşmaların en fazla 2 ay ertelenebilmesi sağlanacak. Yargılama faaliyetlerini destekleyici yapay zeka sistemleri geliştirilecek.
HUKUK FAKÜLTELERİNE YENİ SINAV GELİYOR
Strateji Belgesi’nde öne çıkan başlıklarda hukuk fakültelerine girişte başarı sıralamasının yükseltilmesi de yer alıyor. Ayrıca Türkiye Adalet Akademisi bünyesinde Hukuk Araştırmaları Merkezi kurulacak. Belirli süre içinde telefon abonelik kayıtları güncellenmeyen hatlar iletişime kapatılacak. Hapis cezasının üst sınırı iki yıldan fazla olmayan ve tutuklama yasağına tabi olan suçlarda kişinin davranışlarının yeniden bir suç işleyeceği hususunda kuvvetli şüphe oluşturması, suçun işleniş şekli, suçun kamu düzenini ağır şekilde bozma tehlikesi gözetilerek tutuklama tedbirine başvurulabilmesine yönelik düzenleme yapılacak.
TRAFİKTE SALDIRI AMACIYLA ARAÇTAN İNEN SÜRÜCÜNÜN EHLİYETİNE EL KONULACAK
Trafikte işlenen suçlar ile trafik güvenliğini tehlikeye atan kabahatlerin yaptırımları, caydırıcılığın göz önünde bulundurulması suretiyle yeniden belirlenecek. Trafikte saldırı amacıyla araçtan inme gibi davranışlarda sürücü belgesinin geri alınması da dahil olmak üzere müstakil yaptırıma bağlanması sağlanacak. Ölümlü veya yaralamalı trafik kazalarında zaruret dışında olay yerinin terk edilmesi ayrı bir suç olarak düzenlenecek. Yargı Reformu Strateji Belgesi ile ayrıca adalete erişimin kolaylaştırılması amaçlanıyor.
KURUMSAL YAPININ GÜÇLENDİRİLMESİ VE SÜREÇLERİN YENİDEN YAPILANDIRILMASI
TÜRKİYE YÜZYILINDA HUKUKUN ÜSTÜNLÜĞÜNÜ ESAS ALAN, DEMOKRATİK, SİVİL YENİ BİR ANAYASA İÇİN ÇALIŞMALAR YAPILACAK.
HAK VE ÖZGÜRLÜKLERİN DAHA ETKİN KORUNMASI İÇİN YENİ İNSAN HAKLARI EYLEM PLANI HAZIRLANACAK.
YENİ MAHKEMELER KURULARAK FAALİYETE GEÇİRİLECEK.
UYUŞTURUCU KULLANMA VE TİCARETİ SUÇUNA İLİŞKİN İHTİSAS MAHKEMELERİ BELİRLENECEK.
TEMYİZ VE İSTİNAF İNCELEMELERİNİN EN GEÇ 6 AY İÇERİSİNDE SONUÇLANDIRILMASI SAĞLANACAK.
BAZI UYUŞMAZLIKLAR İÇİN DOĞRUDAN TEMYİZ SİSTEMİ GETİRİLECEK.
DURUŞMALARIN KESİNTİSİZ DEVAMI İLKESİNE UYULACAK VE KANUNDA GÖSTERİLEN İSTİSNAİ HALLERDE DURUŞMALARIN EN FAZLA 2 AY ERTELENEBİLMESİ SAĞLANACAK.
YARGILAMA FAALİYETLERİNİ DESTEKLEYİCİ YAPAY ZEKÂ SİSTEMLERİ GELİŞTİRİLECEK.
HUKUK FAKÜLTESİ MEZUNLARININ GÖREV YAPACAĞI NOTER YARDIMCILIĞI MÜESSESESİ SİSTEME KAZANDIRILACAK.
İNSAN KAYNAKLARI KAPASİTESİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ
HUKUK FAKÜLTELERİNE GİRİŞTE BAŞARI SIRALAMASININ YÜKSELTİLMESİ SAĞLANACAK.
TÜRKİYE ADALET AKADEMİSİ BÜNYESİNDE “HUKUK ARAŞTIRMALARI MERKEZİ” KURULACAK.
ADALET PERSONELİNİN KARİYER İMKÂNLARI ARTIRILARAK DEVLET MEMURLARI KANUNUNDA ADALET HİZMETLERİ SINIFI OLUŞTURULACAK.
CEZA ADALETİ SİSTEMİNİN ETKİNLİĞİNİN ARTIRILMASI
BAŞTA BANKACILIK VE BİLİŞİM SİSTEMİ KULLANILMAK SURETİYLE İŞLENEN DOLANDIRICILIK VE HIRSIZLIK SUÇLARI OLMAK ÜZERE, CEZA YARGILAMASINDA EL KOYMA VE MÜSADEREDEN KAYNAKLANAN SORUNLARIN ÇÖZÜMÜNE YÖNELİK DÜZENLEMELER YAPILACAK.
SUÇLARIN ÖNLENMESİ AMACIYLA TELEFON ABONELİĞİ KURULMASI KİMLİK DOĞRULAMA YÖNTEMLERİYLE SIKI KURALLARA BAĞLANACAK.
BELİRLİ SÜRE İÇİNDE TELEFON ABONELİK KAYITLARI GÜNCELLENMEYEN HATLAR İLETİŞİME KAPATILACAK.
HAPİS CEZASINI ÜST SINIRI İKİ YILDAN FAZLA OLMAYAN VE TUTUKLAMA YASAĞINA TABİ OLAN SUÇLARDA KİŞİNİN DAVRANIŞLARININ YENİDEN BİR SUÇ İŞLEYECEĞİ HUSUSUNDA KUVVETLİ ŞÜPHE OLUŞTURMASI, SUÇUN İŞLENİŞ ŞEKLİ, SUÇUN KAMU DÜZENİNİ AĞIR ŞEKİLDE BOZMA TEHLİKESİ GÖZETİLEREK TUTUKLAMA TEDBİRİNE BAŞVURULABİLMESİNE YÖNELİK DÜZENLEME YAPILACAK.
MAKTU ORANLI DENETİMLİ SERBESTLİK UYGULAMASI, CEZALARIN CAYDIRICILIĞI AÇISINDAN YENİDEN DEĞERLENDİRİLECEK.
TRAFİKTE İŞLENEN SUÇLAR İLE TRAFİK GÜVENLİĞİNİ TEHLİKEYE UĞRATAN KABAHATLERİN YAPTIRIMLARI , CAYDIRICILIĞIN GÖZ ÖNÜNDE BULUNDURULMASI SURETİYLE YENİDEN BELİRLENECEK.
TRAFİKTE SALDIRI AMACIYLA ARAÇTAN İNME GİBİ DAVRANIŞLARIN, SÜRÜCÜ BELGESİNİN GERİ ALINMASI DA DÂHİL OLMAK ÜZERE MÜSTAKİL YAPTIRIMA BAĞLANMASI SAĞLANACAK.
ÖLÜMLÜ VEYA YARALANMALI TRAFİK KAZALARINDA ZARURET DIŞINDA OLAY YERİNİN TERK EDİLMESİ AYRI BİR SUÇ OLARAK DÜZENLENECEK.
SUÇ İŞLEMEK AMACIYLA ÖRGÜT KURMA SUÇUNUN, VÜCUT DOKUNULMAZLIĞINA, HÜRRİYETE VE ÇEVREYE KARŞI İŞLENEN SUÇLARIN CEZALARI ARTIRILACAK.
SES VE GAZ FİŞEĞİ ATABİLEN SİLAHLARIN İZİNSİZ TAŞINMASI NIN YAPTIRIMI ARTIRILACAK.
KİŞİLERİN TOPLU OLARAK BULUNDUĞU NİŞAN, DÜĞÜN VE ASKER UĞURLAMASI GİBİ YERLERDE SES VE GAZ FİŞEĞİ ATABİLENLER DE KAPSAMA ALINARAK SİLAHLA ATEŞ EDEN KİŞİLERE VERİLECEK CEZALAR ARTIRILACAK.
UYUŞTURUCU MADDE BAĞIMLILARI İÇİN REHABİLİTASYONA UYGUN MÜSTAKİL CEZA İNFAZ KURUMLARI OLUŞTURULACAK.
HUKUK VE İDARİ YARGILAMA SÜREÇLERİNİN ETKİNLİĞİNİN ARTIRILMASI
MALİ SONUÇLARI DA DÂHİL OLMAK ÜZERE BOŞANMA HUKUKUNUN AKSAYAN YÖNLERİ GÖZDEN GEÇİRİLECE K, TARAFLAR İLE ÇOCUKLARIN HAK VE MENFAATİNE UYGUN YENİ BİR BOŞANMA USULÜNE İLİŞKİN ÇALIŞMA YAPILACAK.
ŞİDDET İÇERMEYEN AİLE UYUŞMAZLIKLARINDA AİLE ARABULUCULUĞU MÜESSESESİ GETİRİLECEK.
İDARİ UYUŞMAZLIKLARA İLİŞKİN DAVALARDA PİLOT DAVA UYGULAMASINA GEÇİLECEK.
ALACAKLI İLE BORÇLU ARASINDAKİ HASSAS DENGEYİ GÖZETECEK ŞEKİLDE YENİ BİR İCRA VE İFLAS KANUNU HAZIRLANACAK.
ADALETE ERİŞİMİN KOLAYLAŞTIRILMASI
AİLE İÇİ VE KADINA YÖNELİK ŞİDDET SUÇLARI SORUŞTURMA BÜROLARI YAYGINLAŞTIRILACAK.
YAŞLI VE ENGELLİ DOSTU, ERİŞİLEBİLİR VE YETERLİ SOSYAL ALANLARIN BULUNDUĞU ADLİ HİZMET BİNALARI İNŞA EDİLECEK.
HUKUK FAKÜLTELERİNDE HUKUK KLİNİKLERİ UYGULAMALARI YAYGINLAŞTIRILACAK.
